Anh muốn biến hàng triệu ô tô thành 'nhà máy điện di động'

Theo The Guardian, chính phủ Anh đang xem xét chính sách khuyến khích các hãng ô tô trang bị công nghệ sạc hai chiều, cho phép xe điện không chỉ sử dụng điện mà còn cung cấp năng lượng trở lại lưới điện quốc gia.

Đề xuất nằm trong quá trình rà soát quy định về tỷ lệ xe không phát thải (ZEV), nhằm hỗ trợ ngành sản xuất ôtô trong nước.

Mỗi ô tô là một “nhà máy điện”

Công nghệ Vehicle-to-Grid (V2G) có thể biến những chiếc ô tô điện thành các “nhà máy điện di động”. Thay vì chỉ sạc pin để di chuyển, chủ xe có thể tự động nạp điện vào ban đêm khi giá thấp, sau đó bán một phần điện tích trữ trong pin cho lưới điện vào giờ cao điểm.

Ô tô điện cũng có thể cung cấp điện trực tiếp cho gia đình thông qua công nghệ Vehicle-to-Home (V2H), giúp duy trì hoạt động của các thiết bị trong nhà khi cần thiết.

Giải pháp được kỳ vọng góp phần khắc phục một trong những thách thức lớn của quá trình chuyển đổi năng lượng. Khi trời lặng gió, nhiều mây hoặc ban đêm, sản lượng điện gió và điện mặt trời có thể giảm xuống dưới mức tiêu thụ.

Nếu hàng triệu ô tô điện cùng tham gia cung cấp năng lượng, hệ thống điện sẽ có thêm nguồn dự trữ để bù đắp thiếu hụt, giảm nhu cầu huy động các nhà máy điện khí có chi phí vận hành cao.

Theo Cơ quan Vận hành Hệ thống Năng lượng Quốc gia Anh (NESO), đến năm 2030, các ô tô điện sử dụng V2G có thể cung cấp công suất 1,2 GW khi cần thiết, tương đương một nhà máy điện.

Đến năm 2050, con số này được dự báo tăng lên 41 GW, đủ đáp ứng hơn một phần tư nhu cầu điện vào giờ cao điểm.

Trên thực tế, một số chủ xe tại châu Âu đã có thể bán điện từ ô tô trở lại lưới thông qua dịch vụ của Octopus Energy tại Anh, Renault tại Pháp và BMW tại Đức. Octopus Energy cho biết người dùng có thể tiết kiệm khoảng 620 bảng Anh (hơn 21 triệu đồng) mỗi năm nhờ công nghệ này.

Tranh cãi về chính sách hỗ trợ

Kế hoạch hỗ trợ của chính phủ Anh đang gây tranh cãi vì nguy cơ mang lại lợi ích cho các hãng xe nhiều hơn người tiêu dùng.

Theo đề xuất được đưa ra tham vấn, nhà sản xuất có thể nhận tín chỉ khi bán ô tô tích hợp V2G. Tín chỉ này cho phép họ bán thêm xe chạy xăng mà không bị phạt nếu không đạt mục tiêu doanh số xe không phát thải.

Ben Nelmes, Giám đốc điều hành tổ chức nghiên cứu New AutoMotive, nhận định V2G có tiềm năng hỗ trợ lưới điện và giảm chi phí sinh hoạt, nhưng cần có điều kiện áp dụng phù hợp.

“V2G là công nghệ đầy triển vọng, có thể giúp cân bằng lưới điện và giảm hóa đơn tiền điện. Tuy nhiên, các hãng xe chỉ nên được thưởng khi công nghệ thực sự được sử dụng, chứ không phải chỉ vì lắp đặt nó”, ông nói.

Mỗi tín chỉ có thể trị giá khoảng 4.000 bảng Anh (khoảng 137,8 triệu đồng), trong khi thiết bị tích hợp trên ô tô chỉ tốn vài trăm bảng. Đồng nghĩa, chỉ một hay hai khoản tín chỉ bổ sung cũng mang lại cho các hãng xe lợi nhuận cực lớn.

Đáng chú ý, không nhiều tài xế tại Anh hiện sở hữu bộ sạc hai chiều đắt tiền cần thiết để sử dụng V2G.

“Các bộ trưởng cần bảo đảm người hưởng lợi từ V2G là chủ xe và người trả tiền điện, chứ không phải cổ đông của các hãng ô tô”, ông Nelmes nhấn mạnh.

Vicky Edmonds, Giám đốc điều hành Hiệp hội Xe điện Anh, cũng cho rằng chính sách ưu đãi đang được xem xét quá sớm.

“Chúng tôi có hàng triệu người lái ôtô điện tại Anh, nhưng chỉ một phần nhỏ đang sử dụng công nghệ V2G hoặc lưu trữ điện”, bà nói. “Người tiêu dùng hiện vẫn quan tâm nhiều hơn đến giá mua xe, chi phí sạc và khả năng đáp ứng nhu cầu đi lại hằng ngày”.

Bà Edmonds cảnh báo khoản tín chỉ này sẽ cho phép các nhà sản xuất ô tô bán thêm một chiếc xe xăng mà không phải đối mặt với nguy cơ bị phạt nếu họ không đạt được mục tiêu xe không phát thải (ZEV).

Các tổ chức môi trường cũng lo ngại việc nới lỏng mục tiêu ZEV có thể khiến lượng phát thải carbon ở Anh tăng thêm 147 triệu tấn tính đến năm 2050.