Phan Linh Chi: Đi-Sống và gom góp yêu thương

Mặc dù làm trong kênh nông nghiệp nhưng Phan Linh Chi lại làm chuyên về mảng y tế sức khỏe. Đã 8 năm kể từ ngày ra trường đến nay, nhưng cô đã có tới 5 năm trong lĩnh vực này đủ để hiểu và được coi là “chuyên gia” y tế của kênh.

Bệnh viện - bài học về cuộc sống

Phan Linh Chi học khoa Báo chí trường Ðại học KHXH&NV. Sau khi ra trường, cô có một thời gian làm về kiến trúc nhưng đến năm 2008 thì chính thức chuyển sang mảng y tế và chuyên sâu về y tế suốt từ đó đến nay. Hiện ở VTC16, Linh Chi đang chủ nhiệm chương trình Sức khỏe nhà nông. Ðây là đứa con tinh thần mà Linh Chi cùng các đồng nghiệp đã thai nghén và xây dựng từ những ngày đầu tiên thành lập kênh.

Hỏi Chi, đã là vấn đề sức khỏe, thì sức khỏe của nhà nông hay sức khỏe của cán bộ, công chức khác gì nhau? Chi bảo, ngày đầu khi mới xây dựng format cho chương trình đúng là cũng có nhiều người bàn ra tán vào y như vậy. Mọi người bảo, sức khỏe thì ai chẳng như ai. Bạn có là ai đi chăng nữa cũng có thể bị bệnh và cần phải chữa bệnh, cớ gì chỉ mỗi nông dân mà làm một chương trình cho riêng nông dân như vậy? Nhưng rồi chị phản biện, mỗi vùng miền, giữa thành thị với nông thôn do cách sống, môi trường sống, điều kiện, hoàn cảnh sống khác nhau do đó mà sẽ mắc những bệnh khác nhau. Mỗi một nghề, người ta có thể mắc những bệnh khác nhau: dân công sở đau vai gáy do phải ngồi làm việc quá lâu bên máy tính thì nông dân, do tiếp xúc với đồng ruộng, với thuốc trừ sâu… cũng sẽ mắc những bệnh đặc thù.

Sức khỏe nhà nông cũng tập trung vào điều trị, phòng bệnh đơn giản để giảm thiểu những lần phải đến bệnh viện. Ðiều đổi mới của chương trình so với nhiều chương trình khác là: “chữa bệnh là chủ yếu, ngoài ra mùa nào dễ mắc bệnh gì thì sẽ cảnh báo những bệnh ấy, tư vấn cách chăm sóc, nơi chữa trị, chữa trị thế nào”. Tôi ngạc nhiên hỏi lại, bình thường người ta “phòng hơn chữa”, sao mình không tập trung vào các thông tin phòng bệnh hơn? “Vì người Việt Nam, nhất là bà con nông dân ý thức chưa cao, thường là đến lúc bị bệnh rồi mới nghĩ đến cách chữa cho nên chương trình sẽ nhấn mạnh vào các thông tin chữa bệnh”, Chi điềm đạm, nhẹ nhàng giải thích một cách kín kẽ.

Chi tự nhận mình là người rất nóng tính. Nóng tính có lẽ là biểu hiện của người dễ xúc động. Có lẽ vậy. Tôi không biết khi nóng tính, cô sẽ thế nào nhưng tôi biết là khi xúc động, cô sẽ khóc rất ngon lành. Ấy là khi Linh Chi kể chuyện đi tác nghiệp ở bệnh viện. Trước đây, cô thường xuyên phải đến các bệnh viện. Ðặc biệt, khi làm các chương trình về ung thư, có tuần 7 ngày thì có 4 ngày ở trong viện. Chi bảo, “thời gian làm việc ở viện K có nhiều câu chuyện khiến mình xúc động thật sự. Rất nhiều lần tọa đàm, mình phải cực kỳ kiềm chế để không khóc trước ống kính, nhưng nếu ai nhìn kỹ sẽ biết là mình rất xúc động”.

Chi lau nước mắt, xin lỗi tôi rồi bắt đầu nói tiếp: “Công việc của mình khiến mình nhiều lần được gặp những bệnh nhân ung thư. Có những người có mọi thứ: sắc đẹp, con cái, gia đình hạnh phúc, nhưng họ bị bệnh nan y. Nhìn họ mình chợt thấy, ở ranh giới của sự sống và cái chết, mọi ham muốn đều trở nên vô nghĩa. Và chúng ta phải cố gắng sống thật tốt khi còn được sống và sống một cách khỏe mạnh. Câu hỏi quen thuộc nhất mà mình hay dùng là, cảm giác của họ khi phát hiện ra mình có bệnh. Thật ngạc nhiên, mọi người không ai trả lời giống ai, mỗi người một cách và điều đó cho thấy, khi đón nhận một tin dữ, suy nghĩ của con người rất khác nhau”.

Sau mỗi tuần tác nghiệp trong bệnh viện như vậy, Chi bảo lại phải xin nghỉ một ngày. “Mỗi lần ra khỏi đó, mình đều cảm thấy phát ốm. Mình hiểu và có thể chia sẻ được cảm giác của bác sĩ lẫn bệnh nhân khi ở trong môi trường như vậy”.

Cóp nhặt những điều nhỏ bé

Không chỉ là người nhạy cảm có lẽ Chi còn là một người biết cóp nhặt nữa. Ấy đều là những phẩm chất rất đỗi phụ nữ. Chi tẩn mẩn, thích để ý những chi tiết nhỏ nhặt và sưu tầm chúng. Chẳng hạn như lúc đọc sách báo cũng vậy, cô hay đọc những thứ lặt vặt, nho nhỏ, đọc rồi thì ghi chép lại, lâu dần nó thành kiến thức của mình. Cái nào không hiểu, không biết, cứ bám lấy chuyên gia mà hỏi. Thành ra bây giờ, Chi bỗng nhiên thành “chuyên gia” của kênh, ai cần tư vấn ăn gì, uống gì lợi cho sức khỏe, cái gì không tốt, phải tránh, phòng, chữa bệnh ra sao là lại hỏi Linh Chi. Chi cười bảo, “làm y tế nhiều đâm ra mình bị ám ảnh nhìn đâu cũng thấy bệnh tật. Khổ thế!”.

Với Chi, những chuyến đi công tác xa vất vả nhưng mang lại nhiều cảm xúc, kỷ niệm. Ðó là những bữa ăn muộn, những trận đói, mệt và thiếu thốn. Nhưng cũng nhờ những chuyến đi ấy, Chi học được thêm những cách tiếp cận với một đề tài, một câu chuyện theo nhiều cách khác nhau.

Chi kể: “Mình nhớ mãi có chuyến đi Tây Nguyên làm về tiêm chủng mở rộng. Mình đi tổng cộng 10 ngày. Ba ngày đầu, các anh chị cán bộ ở đó đưa bọn mình đi chơi. Việc chưa làm được chút nào mà đi chơi mãi thì mình sốt ruột quá giục họ nhanh chóng vào công việc. Nhưng các anh chị bảo, không, Tây Nguyên có nhiều chỗ lắm, em cứ đi chơi đi, đi xem thác đi, đi uống café đi, đi khám phá các cảnh đẹp đi. Ấy là vào mùa mưa, tầm tháng 7, tháng 8 năm 2009. Ðường xá đi lại khó khăn vô cùng, đất đỏ bazan dính vào chân không nhấc lên nổi, đi xe thì phải đẩy, phải lội… Sau đó 3 ngày đi thăm thú mọi nơi, các anh chị mới nói với mình thế này: Ở đây vất vả vậy đó, có đi café, đi chơi thôi mà còn khổ như vậy huống chi các cán bộ y tế ở đây đi vào tận những nơi xa xôi để tiêm chủng cho các em nhỏ. Nhờ có kỷ niệm đó mà về sau này, khi tiếp cận các đề tài khác nhau, mình luôn cố gắng nhìn mọi thứ từ xa, bao quát rồi mới đi dần vào chiều sâu của vấn đề”.

Mọi câu chuyện mà Chi kể dường như đều phản ánh khá rõ ràng về tính cách của cô. Có lẽ, nếu không phải là một người thích cóp nhặt, thích để ý những thứ nhỏ bé liệu cô có nhớ những câu chuyện như thế này hay không? Nhớ có lần Giám đốc kênh VTC16 chia sẻ rằng, chị rất hãnh diện khi thấy các phóng viên của mình không chỉ chăm chỉ, chịu khó, chịu khổ mà còn có trái tim và tâm hồn biết đồng cảm với bà con nông dân. Tôi hiểu, không phải ngẫu nhiên chị có nhận xét như vậy…

Tuấn Minh