Con trai tôi phát triển ngôn ngữ chậm, từ đó cái gì cũng bị chậm hơn các bạn một bước. Nhưng giờ đây, con đã tăng tốc khá nhanh để bắt kịp các bạn. Để làm được như vậy, tất cả “chúng tôi” đều đã rất cố gắng. Và trên con đường ấy, tôi nhận ra rằng, có một thứ mà những người làm cha làm mẹ như chúng ta cần phải tiếp thêm cho con, ấy là sự tự tin. Chỉ cần con tự tin, con sẽ vượt qua tất cả.
Có những việc như đi cái dép trái, chắc tôi dạy con cả năm nay rồi, tôi cũng không hiểu là tại sao con biết đâu là trái đâu là phải mà vẫn cứ đi trái là làm sao. Tức mình quá, mỗi lần con đi dép trái tôi lại nói :“Con dốt quá”.
Và vì chân tay con không được khéo như các bạn, các hoạt động tinh của con thường không chính xác lắm, nên hay gây ra đổ vỡ, những khi vậy tôi lại bảo: “Con dại quá”
Có lần con đánh đổ vỡ cái gì đó, sợ quá, khóc, chạy ra tự bảo, mẹ ơi, con dốt, con dại rồi, lúc đấy tôi vừa buồn cười vừa thương con.
Thật ra, có nhiều việc, con có thể làm được, nhưng con không cố gắng, mà bảo mẹ là “khó lắm” và nhất định bắt mẹ làm hộ.
Không biết có phải vì con hay nghe lỏm được câu chuyện tôi trao đổi với cô giáo, với người thân, với các bác sĩ và chuyên gia giúp đỡ con về các vấn đề của con chẳng hạn như con chậm nói nên chậm hơn các bạn, con không có khả năng làm một số thứ... Và có lẽ vì bố mẹ hay nhắc con việc con phải tập trung, phải cố gắng, con còn kém các bạn, mà từ đó dẫn đến việc con không được tự tin hay không.
Tôi đã phát hiện ra điều đó khoảng nửa năm nay, và chúng tôi đã thay đổi “chiến thuật” là cần giúp con tự tin hơn.Ví dụ như khen ngợi con nhiều hơn, động viên con nhiều hơn… nhưng có vẻ việc khen ngợi cũng không giúp ích gì cho con nhiều. Thế nhưng một hôm có một sự việc làm tôi rất vui về sự tự tin của con.
Cứ đến cuối tháng, chồng tôi và con trai lại dắt nhau vào hầm xe trong trung tâm để mua vé đỗ xe cả tháng trên phố. Tháng này hôm nay đã là ngày 31 mà chồng tôi bận, vẫn chưa đi mua, ngày mai mà không có là thế nào cũng bị phạt, nên anh ấy nhắn tôi tự đi mua. Việc đấy thì đơn giản thôi, nhưng tôi có cái tính ỷ lại, cái gì chồng đã làm rồi, là tôi cứ thế ỷ lại không bao giờ làm, dù nó rất đơn giản.
Tuy nhiên, vì sợ bị phạt nên tôi đành phải đi mua thay chồng. Lần đầu đi mua vé gửi xe, tôi nói tôi chẳng biết ở chỗ nào, chồng tôi bảo“Để Nghé dắt đi nhé, nó biết đấy, nó đi mua với bố hai lần rồi”.
Và buổi sáng hôm ấy, tôi nói với Nghé: “Mẹ chẳng biết mua vé xe ở đâu, Nghé dắt mẹ đi nhé”. Và Nghé đồng ý. Quả thực tôi không biết nó ở đâu thật, chỉ biết trong chợ, nhưng phải chui xuống hầm chỗ nào thì tôi cũng không biết, tôi dắt con đến cửa chợ và bảo: Bây giờ con dắt mẹ đi nhé, mẹ không biếtchỗ nào đâu!
Bình thường Nghé đi với bố bằng ô tô thì rẽ phải, nhưng hôm nay đi bộ lại đi một đường khác, tới một cái cổng khác của chợ. Tôi ôn tồn: Mẹ hỏi Nghé, thế bây giờ đi đường nào? Nghé hơi lúng túng một chút, rồi bảo: Mẹ đi đường này.Nghé vừa đi vừa có vẻ ngó nghiêng lắm. Vì tôi không biết nên chẳng can thiệp, cứ đi theo nó thôi. Nó dắt mẹ đi đúng một nửa vòng sang phía bên kia của chợ, thì tìm thấy lối xuống hầm để mua vé xe.
Lúc này con mới có vẻ tự tin, kéo tay mẹ đi. Hầm để xe rất rộng nhưng Nghé đưa mẹ đi chính xác, đến đúng phòng bán vé. Tôikhen Nghé: “Con giỏi quá, mẹ thật tự hào vì con, bây giờ con lớn rồi, đúng là mẹ không biết, cần con giúp mẹ, để mẹ gọi điện kể cho bố nhé”.![]()
Nghé đòi điện thoại của mẹ, tự gọi cho bố, và nói với giọng rất tự hào: “Con dắt mẹ đi mua vé xe rồi”. Về nhà con chạy ra khoe ngay ông bà: “Con mua vé xe rồi đấy ạ!”.
Hôm ấy tôi vui lắm, vì thấy con tự tin. Có lẽ chỉ động viên suông sẽ không đủ, đôi khi để con tự chứng minh rằng con có thể tự mình làm được việc gì đó mới khiến con tin vào bản thân mình. Và tôi rút kinh nghiệm, từ nay sẽ phải nghĩ ra nhiều nhiều việc để giúp con tự tin hơn nữa.\Và thay vì nói “con dại, con dốt” tôi hay nói “con làm được đấy”.
Giờ đây, có rất nhiều việc con có thể làm giúp mọi người. Chẳng hạn như con giỏi đánh chữ. Khi thấy bà làm album ảnh cần chú thích địa danh (nhiều địa danh nước ngoài bà biết đọc mà khôngviết được), Nghé rất sung sướng khi được ngồi cạnh đánh vần giúp bà. Con cũng có thể giúp ông, giúp bố mẹ những việc đơn giản trong nhà. Khi tôi hỏi: “Con có thể làm giúp mẹ việc này được không?”. Thay vì trả lời “khó lắm” như trước đây, con nói “con làm được” và quả thật là con đã làm được.
Từ kinh nghiệm dạy con của mình, tôi tin rằng, mọi đứa trẻ cần được khơi gợi sự tự tin từ khi chúng còn bé. Cần phải xây dựng cho chúng niềm tin trước hết vào bản thân mình, vào những khả năng và sức mạnh của chúng. Và sự tự tin ấy không có sẵn ở mọi đứa trẻ mà đôi khi chúng ta, những người cha người mẹ cần phải đánh thức nó. Nhưng muốn vậy, trước hết chúng ta cần phải học cáchcách tin tưởng vào con cái mình trước đã.
Phương Thảo

