CEO Mistral AI: 'AI có chủ quyền' trở thành ưu tiên chiến lược toàn cầu

Phát biểu tại phiên khai mạc hội nghị AI Everything ở Abu Dhabi ngày 6/10 vừa qua, ông Arthur Mensch, nhà sáng lập kiêm Tổng giám đốc công ty trí tuệ nhân tạo Pháp - Mistral AI, nhận định “AI có chủ quyền” (Sovereign AI) đang trở thành ưu tiên chiến lược của các chính phủ và doanh nghiệp quốc tế nhằm bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ, duy trì hoạt động kinh doanh và tìm kiếm giải pháp thay thế cho các nền tảng công nghệ từ Mỹ và Trung Quốc.

Mistral AI hiện là một trong những doanh nghiệp trí tuệ nhân tạo hàng đầu châu Âu với mức định giá 23,5 tỷ USD, chuyên phát triển các mô hình ngôn ngữ lớn, nền tảng phần mềm và hạ tầng AI. Định nghĩa về khái niệm công nghệ mới nổi này, ông Arthur Mensch khẳng định: “AI có chủ quyền là công nghệ mang lại quyền tự chủ thực sự cho chính người sử dụng”.

Theo lãnh đạo Mistral AI, cấu trúc của AI có chủ quyền được xây dựng dựa trên ba trụ cột cốt lõi: bảo đảm tính liên tục trong vận hành, bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ và kiểm soát chi phí triển khai.

Yếu tố đầu tiên là tính liên tục trong hoạt động kinh doanh. Khi trí tuệ nhân tạo và các tác nhân tự chủ (AI agents) được tích hợp sâu vào những hạ tầng trọng yếu, chẳng hạn như hệ thống khai thác dầu khí, các tổ chức không thể chấp nhận rủi ro hệ thống bị ngắt kết nối đột ngột do thay đổi chính sách pháp lý hoặc quyết định đơn phương từ chính phủ nước ngoài hay nhà cung cấp công nghệ độc quyền.

Trụ cột thứ hai là quyền kiểm soát dữ liệu nội bộ và tài sản trí tuệ. Thay vì chuyển các luồng thông tin bảo mật lên những máy chủ tập trung của nhà cung cấp bên ngoài, doanh nghiệp cần đưa mô hình tính toán về gần nguồn dữ liệu để giữ toàn quyền giám sát. Ông Mensch cho rằng tại các điểm ứng dụng đem lại lợi tức đầu tư (ROI) thực tế, dữ liệu phát sinh có giá trị chiến lược sống còn, đòi hỏi cơ chế lưu trữ và xử lý cục bộ khắt khe.

Trụ cột cuối cùng là tính kinh tế. Việc phụ thuộc hoàn toàn vào các nhà cung cấp mô hình đóng tập trung khiến chi phí vận hành leo thang theo quy mô sử dụng. Tương tự bài toán an ninh năng lượng - nơi các quốc gia luôn cân bằng giữa tính bền vững, nguồn cung an toàn và chi phí hợp lý - việc tự chủ hệ thống AI giúp doanh nghiệp bảo đảm mức giá triển khai cạnh tranh và bền vững hơn về lâu dài.

Trước bối cảnh bất ổn địa chính trị, các chính phủ và tập đoàn đa quốc gia đang tích cực tìm kiếm giải pháp thay thế để tránh phụ thuộc vào một hệ sinh thái duy nhất. Ông Arthur Mensch cho biết công nghệ độc lập của Mistral AI đang nhận được sự quan tâm lớn tại châu Âu, Mỹ và khu vực châu Á - Thái Bình Dương.

Sự trỗi dậy của xu hướng AI có chủ quyền được dự báo sẽ tái cấu trúc toàn diện mô hình kinh doanh của ngành công nghiệp trí tuệ nhân tạo. Khi chất lượng của các mô hình mở ngày càng tiệm cận hệ thống độc quyền, các doanh nghiệp có cơ hội tự triển khai và làm chủ thuật toán với chi phí tối ưu thay vì bị ràng buộc bởi các dịch vụ đám mây đóng.

Về khía cạnh an toàn thông tin, ông Mensch cho rằng việc bảo đảm an toàn hệ thống không nhất thiết phải dựa dẫm vào các giải pháp được chứng nhận từ bên thứ ba. Thay vào đó, doanh nghiệp hoàn toàn có thể thiết lập cơ chế giám sát và cô lập độc lập ở tầng hạ tầng để ngăn ngừa các tác nhân AI thực hiện hành vi sai lệch.